Station Klimmen-Ransdaal

Station Klimmen-Ransdaal is onderdeel van De Collectie. Op basis van de afspraken tussen NS en ProRail is op dit station een cultuurhistorische waardestelling van toepassing. Lees onderstaand de algemene omschrijving van het station uit de publicatie De Collectie van 2008.

Een van de belangrijkste architecten die voor de oorlog werkten voor de spoorwegen was G.W. van Heukelom. Na zijn studie aan de Polytechnische School te Delft kwam hij in 1891 in dienst bij de Staatsspoorwegen. Van Heukelom begon met technische ontwerpen voor stationskappen en assisteerde rijksbouwmeester D.E.C. Knuttel in 1905 bij de bouw van station Roosendaal. Hierna werkte hij zelfstandig aan de aanleg van twee zuidelijke spoorlijnen, Eindhoven- Weert en Schin op Geul-Heerlen met bijbehorende stations, bruggen en viaducten. In 1913 werd Van Heukelom bevorderd tot chef van de Dienst van Weg en Werken. Als zodanig kan hij worden gezien als een voorloper van de NS-bouwmeesters, die vooral na de Tweede Wereldoorlog een stempel op de stationsarchitectuur zouden zetten. De bekendste projecten van Van Heukelom zijn station Maastricht uit 1913 en het Derde Administratiegebouw (hgb iii) in Utrecht uit 1921, bijgenaamd ‘De Inktpot’. Station Klimmen-Ransdaal is kenmerkend voor de eerdere periode in zijn omvangrijke oeuvre.

Klimmen-Ransdaal is een van de stations op de lijn van Heerlen naar Schin op Geul. Zuid-Limburg was al vroeg ontsloten per spoor. Dit kwam door de activiteiten van Duitse spoormaatschappijen en door de ontwikkeling van de kolenmijnen. Halverwege de negentiende eeuw werd een spoorlijn tussen Aken en Maastricht geopend en een halve eeuw later volgde een verbinding van Sittard via Heerlen naar de Duitse grens. Met de bloei van de mijnindustrie in Zuid-Limburg was er rond 1910 dringende behoefte aan een rechtstreekse verbinding tussen Maastricht en Heerlen. Een spoorlijn van acht kilometer, tussen Heerlen en Schin op Geul, bleek voldoende om Maastricht en Heerlen beter bereikbaar te maken. Van Heukelom ontwierp drie stations op deze lijn: Klimmen- Ransdaal, Voerendaal en een vervangend station voor Schin op Geul.

Het station Klimmen-Ransdaal vertoont een sterke architectonische gelijkenis met het station Voerendaal, maar is geen directe kopie. De stations zijn een mooi voorbeeld van de overgang van de negentiende-eeuwse standaardstations naar stations met een eigen identiteit. Van Heukelom paste de gangbare stationstypologie toe: een symmetrisch gebouw met lage zijvleugels en dwarse kappen in de voorgevel. Het gebouw werd uitgevoerd in metselwerk en gedeeltelijk in vakwerk, waarmee werd verwezen naar de Limburgse bouwtraditie. De details zijn opvallend, zoals het gebruik van gekoppelde kloostervensters met zichtbare lateien en de ruime overstekken van de daken. Sinds enkele jaren heeft station Klimmen-Ransdaal een horecabestemming en doet het geen dienst meer voor de treinreizigers. Het station is gereduceerd tot enkele kaartjesautomaten op de perrons.