Semiprecious staggeringStation Castricum

In 2003 is een blinde muur langs het perron van Castricum verlevendigd met een groot werk van Serge Verheugen: Semiprecious staggering. Het werk heeft de uiterlijke kenmerken van een striptekening: de vormen zijn alle zwart omlijnd. De kleurvlakken zijn gelijkmatig gevuld: egaal groen, roze, oranje, rood en beige. Het werk bestaat uit platen Trespa die in diverse lagen op elkaar bevestigd zijn. Zo ontstaan diverse opgehoogde vlakken. De zwarte contouren van de vormen zijn verdiept aangebracht. Ze zijn uit het materiaal gefreesd. 

Het werk lijkt een raadselachtig tafereel te verbeelden. Centraal staat een langgerekt, laag gebouw met een deuropening, maar zonder vensters: het is een bunker. De gevels zijn voorzien van tientallen edelstenen. De glans van de edelstenen wordt weergegeven door veertien witte kruisjes die verhoogd op de voorstelling zijn aangebracht. Het gebouw staat in een duinlandschap. Twee struiken zijn niet zwart omlijnd, maar worden, net als de glinsteringen, met een verhoogde laag Trespa weergegeven. Uit het gebouw loopt een spoor van pootafdrukken van een groot roofdier. Het roofdier is langs geweest, maar de buit is nog aanwezig.

De voorstelling verwijst naar de bijzondere rol die Castricum speelde in de oorlog. Op 800 meter van het station staat, aan de Helmweg, een voormalige kunstbunker. Deze bunker werd vlak voor het uitbreken van de Tweede Wereldoorlog in opdracht van de gemeente Amsterdam gebouwd. In de beginjaren van de Tweede Wereldoorlog sloeg het Stedelijk Museum hier zijn collectie op. Vanuit een nabijgelegen barak hielden conservator David Roëll en museumdirecteur Willem Sandberg zicht op de bunker. Op 14 mei 1940 werden ook belangrijke stukken uit het Rijksmuseum in de kunstbunker opgeslagen, waaronder Rembrandts Nachtwacht. In 1941 werd de bunker ontruimd en kreeg de opgeslagen kunst een ander onderkomen, verspreid over het land. De bezetter wist van de kunstschatten. Toch werden ze niet geroofd of vernietigd. 

Serge Verheugen

Serge Verheugen (1963) volgde zijn opleiding aan de Hogeschool voor de Kunsten in Amsterdam. Hij werkt als beeldhouwer, tekenaar en schilder. Verheugen maakte tal van kunstwerken in de openbare ruimte: beelden en wandreliëfs, waaronder een aantal voor de luchthaven Schiphol. Hij is een veelzijdig kunstenaar en hanteert uiteenlopende technieken en stijlen. Een aantal van zijn werken is gericht op interactie met de toeschouwer. Het publiek wordt hier uitgenodigd te schrijven op het kunstwerk of het aan te raken zodat het de sporen van de aanraking gaat vertonen, als een heiligenbeeld in de kerk. Zijn werk is ook terug te vinden op de stations Amsterdam Amstel en Amsterdam Muiderpoort waar hij een vergelijkbare (frees)techniek toepaste. Bijzonder aan het werk in Castricum is dat Verheugen het kunstwerk meer diepte gaf door delen van de voorstelling met extra lagen Trespa te verhogen. Verheugen maakte ook het sculptuur Doe Iets dat herplaatst is op het spoorviaduct aan de Wibautstraat in Amsterdam. 

 

Bronnen

www.duinenenmensen.nl, geraadpleegd op 9 april 2018.
www.sergeverheugen.nl, geraadpleegd op 9 april 2018.
T. Karreman, Waardestelling kunstwerken Castricum. Interne notitie Bureau Spoor­bouwmeester, 2017.